Elsenburgʼn Vurige debat heers in die Verenigde State van Amerika oor sogenaamde ‘nuwe rassisme’. Dit volg nadat ʼn swartman verlede Vrydag helder oor dag ʼn wit polisielid in Texas koelbloedig doodgeskiet het. Net ʼn paar dae vroeër het ʼn swartman in Virginia twee joernaliste, saam met wie hy vroeër gewerk het, tydens ʼn regstreekse televisieuitsending doodgeskiet. Waarom die verwysing na die twee skieters en hul slagoffers se rasse? In beide gevalle het bewyse na die insidente vorendag gekom wat daarop wys dat die aanvalle rasgemotiveerd was.

Die probleem in Amerika is dat die gesprek oor rassisme nog altyd uitsluitlik oor wit op swart rassisme gehandel het. Toe ʼn jong witman vroeër vanjaar vanuit rassistiese oortuigings by ʼn swart kerk ingestap en talle kerkgangers doodgeskiet het, is ʼn gesprek oor wit rassisme gevoer. President Barack Obama het ʼn spesiale toespraak in die Withuis oor hierdie probleem gelewer. Televisiekanale, koerante en verhoë by universiteite is vir weke deur die debat oor wit rassisme gedomineer. Na verlede week se twee insidente wat tot die dood van drie onskuldige wit persone gelei het, het Obama weer gereageer. Hierdie keer het hy egter geensins na rassisme verwys nie, maar het hy eerder verkies om Amerika se beperkte regulasies oor die beheer van vuurwapens die skuld te gee. Dit het tot woede gelei. Kommentators het begin vra: Waarom kan wit rassisme by die naam genoem en veroordeel word, maar swart rassisme is ʼn kwessie wat nie eens geopper mag word nie?

Die laaste keer wat ʼn wit verkose lid van die Amerikaanse Huis van Verteenwoordigers ʼn rassistiese uitspraak gemaak het, het sy kollegas hom geforseer om te bedank. Toe ʼn swart lid van die Huis van Verteenwoordigers, Gwen Moore, egter verlede week ernstige rassistiese uitsprake teen die goewerneur van haar staat Wisconsin, Scott Walker, maak het nie ʼn enkele lid van haar party ʼn poging aangewend om haar hieroor aan te spreek nie.

Baie wit Amerikaners voel die afgelope tyd dat die debat oor rassisme totaal eensydig is. Meer as een peiling wys dat beide wit en swart Amerikaners voel dat rasseverhoudinge in die VSA agteruitgaan. Terwyl swart Amerikaners voel dat rassisme ʼn byna eksklusiewe wit probleem is, voel blanke Amerikaners dat rassisme ʼn meer universele probleem is wat alle rasse en kultuurgroepe raak.

Rassisme in Amerika word toenemend gedryf deur probleme met integrasie en die onvervulde verwagtinge van die swart minderheid. Swartmense voel agtergelaat en reageer negatief teenoor enige wit gesag insluitende die polisie, onderwysers en politici. Baie blanke Amerikaners voel dat geforseerde integrasie en programme om minderhede te ondersteun tot hul nadeel is. Amerika is besig om teen ʼn snelle tempo meer divers te raak en dit lei tot ʼn soeke na identiteit. Wanneer ʼn swart of wit persoon egter voel dat sy identiteit deur die stelsel ondermyn word, lei dit toenemend tot vreemde en selfs gevaarlike reaksie.

Daar bestaan parallelle tussen wat in die VSA gebeur en ons eie ervarings hier. Swart rassisme is ook toenemend ʼn werklikheid in Suid-Afrika. Die afgelope week se insidente in Stellenbosch en uitsprake deur politici is bewys daarvan. Om dit te ontken en nie daaroor te praat nie sal die probleem eerder groter as kleiner maak. Die oplossing hiervoor lê juis in ruimte vir alle kultuurgroepe eerder as geforseerde integrasie.

Blog Single

Rassisme-debat in VSA toon ooreenkomste met SA

by | Sep 2, 2015 | Nuus | 11 comments

11 Comments

  1. Christo Conradie

    Grense en n onbedreigde posisie van eie mag bring wedersydse respek, ontspanne vriendskap, hartlike samewerking en vrede.

    Reply
  2. Arnold

    Die wêreld gaan binnekort verstaan wat die voordele van Apartheid is, en waarom ons dit hier in Suid Afrika toegepas het.

    Reply
  3. Appie

    Is daar dalk tog ‘n verskil tussen wit-op-swart rassisme en swart-op-wit rassisme? Wit rassisme ontstaan miskien vanweë ‘n (ongeregverdigde en onaanvaarbare) gevoel van meerderwaardigheid: ‘ons is mos beter as julle!’, terwyl swart rassisme miskien eerder ontstaan vanweë ‘n (weereens ongeregverdigde en onnodige) gevoel van minderwaardigheid” ‘julle dink mos julle is beter as ons!’. As dit waar is, het mens op ‘n manier meer simpatie met swart-op-wit rassisme omdat dit gebore word uit ‘n gevoel van magteloosheid, ten spyte van getalsoorwigte. Daarmee wil ek dit nie goedpraat nie, maar eerder probeer verklaar.

    Reply
    • Jaco Kleynhans

      Appie. Jy het waarskynlik ‘n punt beet. My punt is dat alle rassisme bespreek moet word. Die rede vir verskillende vorme van rassisme verskil tereg en ‘n mens moet begrip daarvoor teken. Ek het simpatie met swart Amerikaners en hul omstandighede, maar indien hulle nie hul probleme (insluitende minderwaardigheid) gaan hanteer nie, gaan hulle nooit daarin slaag om aan te beweeg nie.

      Reply
  4. Dante'

    Appie ek stem glad nie met jou saam nie. Nerens in die westerse-wereld bestaan daar enige wetgewing wat teen swartes diskrimineer nie. Maar terselfdetyd bestaan daar in vele lande (SA, VSA, VK ens) wetgewing wat blatant teen blankes diskrimineer, ter wille van “transformasie, regstelling, diversiteit”, ens. En dit in lande en instellings, korporasies wat deur blankes vir blankes tot stand gebring is! Terselfde tyd word daar van blankes verwag om hul kwynende persentasie van die bevolking te vier! Dit word wereldwyd gesien. Dan is daar nog die kwessie van misdaad. Statistieke wys dat die oorgrootte persentasie mistaad wat plaasvind tussen wit en swart deur laasgenoemde gepleeg word. Dis nog ‘n wereldwye tendens. En dan is daar die konstante propaganda wat aanvoer dat blankes die oorsaak is van al die elende wat deur nie-blankes ondervind word en dat ons skuldig is en skuldig moet voel oor dinge soos slawerny wat eerstens nie deur enige van ons beoefen was nie, en tweedens deur elke volk op aarde beoefen was op een of ander stadium, maar net ons word daaroor gedemoniseer. Laat ek my tirade afsluit deur te se dat ek altyd die “wat as dit andersom was” toets doen om te bepaal of daar regverdig oor enige gebeure berig word. Wat as dit wit studente was wat na ‘n swart universiteit gegaan het en demand dat hulle hul taalbeleid verander? Wat as dit honderde swartes was wat deur blankes op plase vermoor was? Wat as elke Afrika land verswelg word deur wittes of asiate sodat swartes ‘n minderheid word binne die volgende 30 of 50 jaar?

    Reply
  5. Mattexian

    Thank you for addressing this issue. Since the shooting at the black church, activists have vilified the flags which were photographed with the shooter, including those of the Confederacy, Rhodesia, and apartheid-era South Africa. This led to Confederate flags being removed from historic sites, even battlefields, and most recently the University of Texas relocated (into a broom closet, most likely) a century-old statue of Jefferson Davis, the one-term president of the Confederacy and previous US senator from Mississippi. (From what I’ve seen in the news, similar events have occurred in SA, with college students demanding the removal of statues of Cecil Rhodes and Gandhi, because they are weighted with the history of apartheid.) With the shooting of the two news reporters by the gay black man, similar out cries to remove the gay-pride rainbow flag have not erupted, even though the shooter claimed in his manifesto sent to news agencies, that his feelings of racial and homosexual discrimination were what drove his violent actions.

    I live relatively close to Harris County, where the Deputy Sheriff was shot in the back while refueling his car, and there has been a great outpouring of support for our lawmen, in spite of the hostile atmosphere from the riots after the shooting of a black criminal in Ferguson, churned up by a damned fool of a President. This started early in his term, after a black college professor was arrested for breaking into his own house after he locked himself out, our *community organizer*-in-chief stated “While I don’t have all the facts, I think the police acted stupidly!” This man has reversed the progress of racial relations in this country, making them worse in his two terms, and I don’t foresee them improving for more than a generation, because of his administration’s meddling.

    Reply
    • Morne Pitout

      Hallo Mattexian

      How do you rate “The Donald”‘s chances of winning 2016?

      Reply
      • Mattexian

        Certainly Trump has made a big start, having higher ratings than every other candidate running as Republicans. So far I prefer Senator Ted Cruz, because he has a record of sticking a finger in the eye of the Washington establishment. That said, I like a lot of things I hear from Trump, I think because he is *not* a Washington insider or career politician, and speaks to the hearts of many Americans, who are tired of hearing the same syrupy double-talk from professional politicians. Trump speaks with strength and confidence, on topics that the other candidates fear to touch, lest they be labeled negatively for being “politically incorrect.”

        Reply
    • Morne Pitout

      Dankie Jeroen

      Zeer interessant. Dit oefen my Nederlands ook.

      Reply
    • Morne Pitout

      ‘n Bietjie onrusbarend sal ek sê;

      “Niet alleen in de Verenigde Staten staan de verhoudingen tussen blank en zwart steeds meer onder druk. Het is ook het geval in het land dat jarenlange als model voor verzoening stond: Zuid-Afrika.

      Maar ruim 20 jaar na de apartheid wijst een nieuwe generatie zwarten de regenboognatie van Mandela nu af. Zwarten moet bereid zijn zich compleet van blanken te vervreemden, zeggen ze.”

      Reply

Submit a Comment

Jou e-posadres sal nie gepubliseer word nie. Verpligte velde word met * aangedui

five × 4 =